Centenario do pintor Antonio Lago Rivera

Centenario do pintor Antonio Lago Rivera

0 comentários 🕔09:00, 06.Jun 2016

Cúmprense este 2015 os cen anos do nacemento de Antonio Lago Rivera (A Coruña, 1916-París, 1990). O noso pintor pertenceu a unha xeración de artistas galegos formada na posguerra que foi protagonista unha nova diáspora -a anterior fora a do exilio republicano provocado pola vítoria franquista-, esta vez dirixida cara ao centro do sistema cultural dominante, Madrid, nun período en que o espazo cultural galego no propio país ficaba reducido á mínima expresión e non garantía practicamente ningunha proxección para os artistas. Os creadores da súa xeración -en Galicia e no Estado Español- terán grandes dificultades para recuperaren as angueiras e propostas da preguerra no contexto dunha España “en estado de convalecencia”, como a definiu José Carlos Mainer, un mundo violentamente separado de toda a produción cultural do exterior e en que a represión contra toda disidencia, tamén na orientación cultural, silencia e escurece moitos ámbitos de creación.

Antonio Lago Rivera estuda nos anos corenta na Academia de Bellas Artes de San Fernando de Madrid e completa a súa formación cunha primeira estadía parisiense. En 1945 participou na exposición La joven Escuela Madrileña, organizada pola librería-galería Buchholz, en que deu a coñecer o seu espírito renovador, espírito que compartía cos seus amigos Antonio Valdivieso, Carlos Pascual de Lara e José Guerrero.

Da formación académica e da inquedanza renovadora pola arte internacional vai xurdir a súa obra, que conseguirá afianzar a súa identidade en diferentes ámbitos histórico-sociais e artísticos, que a porán a proba e someterán a variados retos.

Nos anos corenta realiza unha pintura dunha figuración maxicista e primitivista, en diálogo cos realismos europeos, co expresionismo e o surrealismo. Son obras que semellan remitir a unha arte sen codificar, non contaxiada pola racionalidade clasicista nin polo gusto máis académico, con algo de primario, de contacto cunha natureza primordial, co cósmico e o telúrico, expresando nunha evidente simplicidade de formas. A Paisaxe azul (1947, colección particular), pintada como moitas outras obras deste tempo en San Pedro de Nós, moi perto d’A Coruña, ou ou o Paraíso terreal (1948, colección particular) son exemplos perfectos, e de grande calidade, deste momento evolutivo do artista.

Antonio Lago Rivera Paisaxe azul

Paisaxe azul, 1947

Nos anos cincuenta asume a abstracción no París do tachismo -onde se vai instalar- e dos informalismos, en relación coas grandes figuras da pintura internacional coas que chega a expor (José Guerrero, Karel Appel, Asger Jorn, Georges Mathieu, Antoni Tàpies, Antonio Saura, Mark Rothko…), e en contacto -nunca mimético- con movementos como a Art brut, CoBRA, Expresionismo abstracto…

No París que se encontra Lago Rivera, en 1952 o crítico Michel Tapié publica Un art autre où il s’agit de nouveaux dévidages du réel, dando un pulo definitivo á abstracción informalista cando, tamén na capital francesa, se asiste á penetración da action painting norteamericana.

Fronte a todos estes estímulos, o noso pintor vai reaccionar iniciando unha viraxe que o levará á abstracción. A partir de 1951 pinta paisaxes moi esquemáticas de vivo cromatismo e xa nos encontramos cunha pintura plana, de liñas finas e cunha tendencia a esluír formas secundarias.

Antonio Lago Rivera Pintura 1

Pintura, 1953

A partir de 1953 dá paso a cadros abstractos de carácter xeométrico (Pintura, 1953) e en 1954 xa se plasma esta evolución nunhas formas planas con liñas cada vez máis movidas con cores simples e fondos brancos, cinsentos ou azuis (Pintura, 1955). Entre 1954 e 1956 Lago abandona a xeometría seguindo un camiño abstracto no que dominan os fondos empastados, cinsentos e terrosos. Utiliza manchas de cor -terras- con liñas que logo desaparecen para ficar o lenzo, a partir de 1956, cuberto enteiramente con grosas camadas de materia logradas con pincel e espátula, un estilo que, no básico, perdura nas obras dos seguintes anos. Entre 1958 e 1959 a pintura faise menos empastada, aparecendo de novo os azuis, os vermellos, os amarelos, en tons suaves e formas de cor en grandes espazos. Estamos perante o que será o estilo final abstracto de Lago Rivera, moi achegado ao chamado en Francia nuagisme, literalmente “nubismo”, un termo artístico proposto en 1950 polo crítico Julien Alvard.

Antonio Lago Rivera Pintura 2

Pintura, 1955

RETORNO Á FIGURACIÓN

Os anos 1961 e 1962 marcarán o final desta abstracción nuagiste e o definitivo regreso do pintor á figuración, xa debedora dos logros da súa experimentación colorística abstracta. A partir desta altura a súa arte vai variar pouco. Estamos perante o Lago máis recoñecíbel, o de neboentas paisaxes, esfumadas figuras femininas, esluídos interiores ou equívocas naturezas mortas. O que nos ofrece o artista é unha pintura que, no esencial, reformula unha retórica de xénero, aínda que a partir dos setenta inserirá contidos irónicos, sarcásticos e de crítica social, aspectos que estarán presentes en toda a súa obra final.

Sobre o autor / a autora

Carlos L. Bernárdez

Carlos L. Bernárdez

(Galiza)

Sem comentários

Ainda não há comentários

Ninguém deixou um comentário para este post ainda!

ESCREVA UM COMENTÁRIO SOBRE ESTE POST

Escrever um comentário 

O seu endereço de email não será publicado. Campos obrigatórios são marcados *